گوناگون, سرتیتر

القاعده متحد جدید آمریکا در سوریه

چگونه گروه تروریستی جبهه النصره یک سرمایه استراتژیک برای آمریکا محسوب می‌شود؟

به گزارش رسانه های چپگرای آلمان، در مثلث آمریکا، اسرائیل و تروریسم، عجیب نیست که روزنامه اسرائیلی جروزالم‌پست از «جیمز جفری» نماینده سابق آمریکا در امور سوریه نقل کند که گروه تروریستی «جبهه النصره» سرمایه راهبردی آمریکا است.

«علی الاحمد»، عضو آکادمی روسی بحران های ژئوپلتیک درباره همکاری این مثلث تروریستی می‌گوید: باید هم این گروه یک سرمایه راهبردی برای آمریکا باشدچون برای سیاست هرج و مرج سازنده باید ابزارهایی داشته باشد. بله، ما همان لحظه اول می‌گفتیم آنچه اتفاق می‌افتد پایه و اساس آن واضح و آشکار است. شاهد سرمایه گذاری قدرت‌های بزرگ دنیا و در راس آنها آمریکا روی داعش یا جبهه النصره یا هر گروه تروریستی دیگری فعال در منطقه هستیم.

اخیراً «ابو محمد الجولانی» سرکرده گروه تروریستی جبهه النصره در کنار «مارتین اسمیت»، مستندساز مشهور آمریکایی  در مصاحبه با یک شبکه تلویزیونی آمریکایی ظاهر شده است. واشنگتن به او فرصت داد تا نمایش خود را اجرا کند. به همین دلیل لباس‌های تروریستی و سَلَفی خود را کنار گذاشت و به جای آن کت و شلوار شیکی پوشید و برای جلب دوستی واشنگتن گفت «تحریرالشام و آمریکا منافع مشترکی دارند» و با بیان این مطلب خواستار الحاق این گروه به جبهه  آمریکایی شد  که برای نابودی دولت سوریه تلاش می‌کند.

«احمد الحاج علی»، تحلیلگر سیاسی در این باره می‌گوید: این تروریسم جزئی از حالت استعماری جدید است به همین دلیل است که ادعا می‌شد، به عنوان مثال الجولانی، تروریست است و باید با او مقابله کرد. آنها(غربی‌ها) با ائتلافشان برای غلبه بر وی به سوریه و عراق آمدند اما اکنون به او(الجولانی) این فرصت را می‌دهند و با وی دیدار می‌کنند. گفتگوها و دیدارها انجام می‌دهند و بازپردازش و بازتولید انجام می‌شود چون بار دیگر به او نیاز پیدا کرده‌اند.

«علی الاحمد»، عضو آکادمی روسی بحران‌های ژئوپلتیک در ادامه می‌گوید: بالگردهای آمریکایی سرکردگان داعش را از جایی به جای دیگر منتقل می‌کنند تا بر روی تروریسم سرمایه گذاری کنند. اکنون این ظهور جدید الجولانی اقدامی قدیمی برای تاثیرگذاری رسانه‌ای و افزایش فشار و در نهایت سرمایه گذاری بر روی تروریسم است و این برای آمریکا و متحدینش موضوع جدیدی نیست.

همینکه روزنامه‌نگار آمریکایی تصویر الجولانی را با لباس رسمی منتشر کرد وزارت امور خارجه آمریکا با شتاب ضمن باز نشر عکس اعلام کرد: سلام بر جولانی، خوش آمدی خوش تیپ، چه لباس زیبایی به تن کرده‌ای.

به نظر می‌رسد که این لباس جواب گذشته را می‌دهد آمریکا گرفتن انتقام از شرورترین سازمانی را فراموش کرد  که آن سیلی محکم را ۱۱ سپتامبر به گوشش نواخت منافعش امروز اقتضا می‌کند که با دشمن قدیمی‌اش متحد شود. با وجود این پیش فرض اساسی که این گروه دشمن واقعی آمریکا بود نکته عجیب این است که ابومحمد الجولانی، سرکرده تروریستی جبهه النصره از رسانه‌های آمریکایی برای جلب نظر کشورهای غربی استفاده کند و سخنان محبت آمیز به واشنگتن بگوید. این آمریکاست و هیچ متحدی در جهان برای آمریکا وجود نداردجز خود آمریکا. تروریسم هم خود آمریکاست.

جیمز جفری، فرستاده ویژه سابق آمریکا برای سوریه گروه شبه نظامی هیات تحریر الشام سوریه را که سابقا به عنوان جبهه النصره شناخته میشد و وابسته به القاعده است، «یک دارایی» برای استراتژی فعلی آمریکا در سوریه خواند.

 به نقل از خبرگزاری اسپوتنیک، جیم جفری که به عنوان فرستاده ویژه ریاست جمهوری آمریکا در به اصطلاح ائتلاف غربی‌ها برای مبارزه با گروه تروریستی داعش خدمت کرده، ماه نوامبر گذشته در اظهاراتی جنجالی اذعان کرد که او و اعضای تیمش عمدتا اندازه واقعی حضور نظامی آمریکا در سوریه را از رئیس جمهور آمریکا پنهان کرده‌اند.

جفری در گفتگو با شبکه پی.بی.اس اظهار کرده است: «آنها (هیات تحریر الشام) در بین گزینه‌های مختلف مرتبط با ادلب کمتر از بقیه بد هستند و ادلب یکی از مهمترین مکانها در سوریه است؛ سوریه‌ای که یکی از مهمترین مکانها در خاورمیانه است.

جفری که تا نوامبر ۲۰۲۰ که بازنشسته شد و ناظر بر سیاست دولت ترامپ در قبال سوریه بوده، این اظهارنظرها را خطاب به یک مستند شبکه سی.بی.اس درباره ابو محمد الجولانی، فرمانده سابق القاعده که اکنون رئیس گروه شبه نظامی هیات تحریر الشام است، مطرح کرده است.

آمریکا به همراه کانادا، انگلیس و ترکیه به تعیین این گروه به عنوان یک گروه تروریستی ادامه می‌دهند. جولانی از سال ۲۰۱۳ از سوی آمریکا به عنوان یک تروریست تعیین شده اما به سی.بی.اس گفت که آن را «ناعادلانه» می‌داند چون روابط او با القاعده متعلق به گذشته است. او اکنون تاکید می‌کند که به دلیل جنگیدن با دولت بشار اسد، رئیس جمهور سوریه و گروه تروریستی داعش، به طور کلی یک همپیمان برای آمریکا و غرب به شمار می رود.

گروه هیات تحریر الشام کنترل بخشهایی از استان ادلب در شمال غرب سوریه واقع در مرز با ترکیه را در دست دارد. نیروهای سوری در اواخر ۲۰۱۹ عملیاتی را برای آزادسازی ادلب اجرا کردند اما این عملیات در پی مداخله ترکیه در اوایل سال ۲۰۲۰ متوقف شد. در مارس ۲۰۲۰ آتش بسی در آنجا که از سوی روسیه و ترکیه تسهیل شد، به دست آمد اما از آن زمان تا کنون صدها مورد درگیری پراکنده در آنجا گزارش شده است.

آمریکا مکررا متهم به استفاده از افراطگران برای تلاش به منظور سرنگون کردن دولت بشار اسد شده است. در سال ۲۰۱۲ دولت باراک اوباما، رئیس جمهور اسبق آمریکا عملیاتی را به منظور اجرای برنامه محرمانه سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا سیا با هدف انتقال هزاران تن اسلحه و میلیاردها دلار پول به کسانی که در این برنامه به اصطلاح «شورشیان میانه روی سوری» خوانده شدند اجرا کرد، در حالی که بعدا تحقیقات نشان دادند که این به اصطلاح «َشورشیان میانه روی سوری» همپیمان افراطگران از جمله جبهه النصره بوده‌اند.

مبدل ایست نیوز هم در این مورد تحلیل خود را دارد و گزارش میدهد، «هیئت تحریر الشام» (جبهة النصره سابق) در ماه های اخیر کوشیده که خود را گروهی معتدل در میان مخالفان دولت سوریه و نه گروهی «جهادی» و افراط گرا وانمود کند تا اینگونه از لیست گروه های تروریستی امریکا خارج شود.

در این راستا، «ابومحمد الجولانی»، بنیانگذار و رئیس این گروه، تعدادی از سران تندروتر به خصوص غیر سوریه ای ها را طرد کرد و کوشید جای پای خود را در ادلب محکم کند تا نشان دهد که یک وزنه محلی در منطقه است که افراد «غیر نظامی» از وی حمایت می کنند.

همزمان، ایالات متحده اخیرا چند حمله پهپادی به گروه «حراس الدین»، که مستقیما با القاعده در ارتباط است و با «تحریر الشام» درگیری هایی داشته انجام داد. بسیاری از سران این گروه «حراس الدین» کسانی اند که از الجولانی و تحریر الشام جدا شده اند.

حملات مکرر به گروه ها و چهره های مخالف تحریر الشام و رهبر آن ازجانب ایالات متحده، باعث شده بود که بسیاری پیش بینی کنند که با تغییراتی میدانی، شاهد پوست اندازی تحریر الشام و مشروعیت بخشیدن به سلطه آن در شمال سوریه و به رسمیت شناختن آن از جانب واشنگتن و مسکو و آنکارا باشیم.

شاید سیاست جدید امریکا در چارچوب ائتلاف بین المللی مبارزه با داعش که شامل تضعیف گروه «حراس الدین» و بازنگری در ترکیب قدرت در شمال سوریه از راه کنار زدن چهره های تندرو و تقویت قدرت های بومی و محلی ازجمله هیئت تحریر الشام است موجب شود که این گروه با آن قدرت های بومی و محلی ادغام شود و گروه تازه ای را با رنگ و بوی «اعتدالی» تشکیل دهد و از این راه امور منطقه را به دست گیرد.

در اواخر نوامبر گذشته، ایالات متحده امریکا برای اطلاعات درباره «ابو محمد الجولانی» جایزه تعیین کرد. در توئیتر رسمی وزارت خارجه امریکا آمده که «مردم جنایت های گروه جبهة النصره را فراموش نخواهند کرد».

بسیاری ناظران تحولات سوریه این اقدام وزارت خارجه امریکا را غافلگیرکننده و موجب سرخوردگی الجولانی دانستند. به خصوص که در ماه فوریه گذشته، «جیمز جفری»، نماینده ویژه امریکا در امور سوریه، گفته بود که هیئت تحریر الشام مدت هاست که تهدید بین المللی شمرده نمی شوند.

پس از این اظهارات، الجولانی با گروه بین المللی بحران دیدار کرد و با اذعان به روابطش با القاعده،  متعهد شد که از خاک سوریه به عنوان مبدأ هیچ گونه حمله خارجی استفاده نشود.

با بر سر کار آمدن «جو بایدن» در امریکا به نظر می آید بار دیگر روابط الجولانی با دولت امریکا به تیرگی گراید و احتمال تفاهم امریکا با هیئت تحریر الشام نزدیک به صفر شود. احتمالا بایدن پرونده این گروه را به روسیه و ترکیه واگذار کند.

از سوی دیگر، تاکنون ترکیه هیچ ارتباط قابل توجهی با تحریر الشام نداشته، نه آن را هدف حملات نظامی خود قرار داده نه با آن ازطریق نیروهای وابسته به خود در سوریه وارد تعامل شده است.

روسیه اما تا کنون بارها هیئت تحریر الشام را هدف حملات نظامی خود قرار داده است. در نتیجه می توان گفت هرگونه پوست اندازی هیئت تحریر الشام منوط به تفاهمات ترکیه و روسیه در سوریه خواهد بود.

در نهایت باید توجه داشت که پایان نفوذ تحریر الشام در سوریه بدون تعیین تکلیف گروه های مسلح افراط گرای دیگر در این کشور، ازجمله «حزب ترکستانی اسلامی» و «حراس الدین» ممکن نخواهد بود.

در آینده نزدیک احتمال تجزیه تحریر الشام چه در نتیجه تفاهمات ترکیه و روسیه چه در نتیجه نقش یکجانبه امریکا در سوریه بالاست.

منابع یونگه ولت، مید ایست، اسپوتنیک، تینیم، تابناک