گوناگون, سرتیتر

قطر و شورای خلیج فارس: توافق؟ فقط روی کاغذ!

روزنامه «الاخبار» که پیش‌تر فاش کرده بود روابط قاهره و ابوظبی با دوحه علی‌رغم امضای توافق آشتی موسوم به «العلا» همچنان متشنج است، امروز (چهارشنبه)، در گزارشی خبر داد که هیأت قطری و مصری برای حل اختلافات خود وارد کویت شده‌اند.

توافق العُلا، در نشست اخیر شورای همکاری خلیج فارس در شهر العُلا واقع در شمال غرب عربستان سعودی امضاء شد؛ توافقی که مفاد آن تنش زدایی میان ۴ کشور عربی (عربستان سعودی، امارات، بحرین و مصر) با قطر بود.
الاخبار در این خصوص نوشت که طی دو روز گذشته کویت، به ترتیب، میزبان دو هیأت اماراتی و مصری بوده است تا بار دیگر نقش میانجی را ایفا کند چراکه قاهره و ابوظبی همچنان احساس می‌کنند که دوحه خواسته‌هایشان را دست کم گرفته و درباره بازگردانی روابط به حالت عادی جدی نیست بویژه در روابط خود با مصر.

این روزنامه لبنانی در ادامه اشاره می‌کند که روابط قاهره و دوحه اخیرا به حدی از تشنج رسیده که چیزی نمانده بوده بار دیگر جنگ رسانه‌ای میان دو طرف از سر گرفته شود و دوحه و قاهره حریم هوایی خود را به روی یکدیگر ببندند آن هم پس از آنکه هیچ مقامی نه از امارات نه از مصر نه از قطر نپذیرفت که گام اول را برای حل اختلافات بردارد.

این روزنامه با اشاره به اینکه منامه نیز از این اختلافات مستثنی نیست و از رفتار قطر رضایت ندارد، فاش کرد که کویت پیشنهاد میزبانی هیأت‌های دو طرف را مطرح کرده است آن هم به این امید که این دیدار بعدها در خاک عربستان سعودی برگزار شود.

در این گزارش آمده است که هیأت اماراتی، روز دوشنبه گذشته، به مدت چند ساعت گفت‌و‌گوهایی را آغاز کرد و در آن مطالباتی را مطرح کرد تا این‌گونه در قبال گام‌های قطر، احساس «ایمنی نسبی» داشته باشد بویژه پس از آنکه دوحه، طی هفته‌های گذشته، امارات را نادیده گرفت و از ایجاد کانال ارتباطی با این کشور در هر سطحی خودداری کرد؛ ارتباطی که انتظار می‌رفت پس از چند هفته صورت بگیرد.

الاخبار در ادامه خبر داد که مقامات امارات درباره لبریز شدن کاسه‌ صبرشان هشدار داده‌اند و در صورت ادامه این وضعیت، به بازگشت تنش به روابط دو طرف طی هفته‌های آینده اشاره کرده‌اند.

این روزنامه لبنانی همچنین اشاره می‌کند که ارتباط میان مقامات دو کشور همچنان کم است و در عین حال، تماس مستقیمی میان «تمیم بن حمد آل ثانی» امیر قطر و «محمد بن زیاد» ولی‌عهد ابوظبی صورت نگرفته است.

اما در ارتباط با مصر، الاخبار گزارش می‌دهد که این کشور همچنان از اقدام شبکه قطری‌ «الجزیره» در پوشش مسائل مصر عصبانی است بطوریکه مقامات وزارت خارجه مصر گزارش‌هایی را آماده کرده‌اند که عدم پایبندی الجزیره به آنچه پیشتر درباره آن توافق شد، نشان می‌دهد؛ اقدامی که به گفته الاخبار، مصر آن را به مثابه «دماسنجی» برای میزان پاسخگویی دوحه به خواسته‌ها می‌داند.

چهار کشور عربستان سعودی، امارات، بحرین و مصر از پنجم ژوئن سال ۲۰۱۷ تا پیش از اجلاس اخیر شورای همکاری خلیج فارس که به اجلاس آشتی با قطر معروف شد، روابط دیپلماتیک خود با قطر را قطع کرده بودند.

کشورهای یادشده در زمان تحریم قطر، ضمن محاصره زمینی، هوایی و دریایی این کشور، سیزده شرط از جمله کاهش روابط با تهران، تعطیلی شبکه الجزیره و قطع حمایت از اخوان‌المسلمین و حماس را برای از سرگیری این روابط تعیین کرده بودند.

با این حال، در ادامه گزارش آمده است که طرف قطری به تغییرات صورت گرفته در گفتمان شبکه الجزیره درباره سیاست مصر و پردازش اخبار مربوط به ریاست‌جمهوری اشاره کرده و در عین حال، روش همشگی خود در تمرکز بر مسائل منفی موجود را حفظ کرده‌ است؛ اقدامی که دوحه آن را به خاطر موقعیت مصر، جمعیت این کشور و وضعیت معیشتی طبیعی می‌داند.

الاخبار همچنین می‌گوید، دوحه تأکید کرده است که برای شهروندان مصری محدودیت جدیدی ایجاد نکرده است و به آنها اجازه داده که بدون اعمال محدودیتی خاص به قطر رفت و آمد داشته باشند. از سوی دیگر، مقامات قطر تأکید کرده‌اند که در قبال برخی شبکه‌هایی که از ترکیه و انگلیس پخش می‌شود، مسئولیتی ندارد و از آنها حمایت مالی نمی‌کند از این رو از مقامات مصری خواسته‌ است که این مسئله را با خود کشورهای ذیربط حل و فصل نمایند.

اما در ارتباط با موضوع اعضای جماعت اخوان المسلمین در دوحه، قطر بارها تأکید کرده است که این موضوع را بررسی خواهد کرد البته بدون مشخص کردن زمان معین برای انجام این کار.

در ادامه آمده است که گزارشی با جزئیات کامل جلسات و نتایج آن به «عبدالفتاح السیسی» رئیس‌جمهور مصر ارائه خواهد شد و او نیز به نوبه خود با امیر کویت در این خصوص گفت‌و‌گو خواهد کرد.

الاخبار در پایان می‌نویسد: «به نظر می‌رسد که وضعیت میان قاهره و دوحه به سوی نه جنگ و نه صلح پیش می‌رود چراکه روابط قوی دیگر باز نمی‌گردد و حداقل در آینده نزدیک شاهد تحریم نخواهیم بود».