گوناگون, سرتیتر

«بی بی سی»؛ پایبند به استانداردهای دوگانه رسانه ای و ترفندهای سینمایی

بنگاه خبرپراکنی بریتانیا یا همان «بی بی سی» در پوشش اخبار چین عادت دارد از ترفندهایی که فقط در صنعت سینما به کار می رود، استفاده کند. این به معنای آن است که بی بی سی در انعکاس اخباری که اصولا باید متکی بر واقعیات باشد، «خبرسازی» می کند. یکی از نمونه های آن این است که در گزارشی تصویری به منظور نشان دادن به اصطلاح «نقض حقوق بشر چین در اجرای تدابیر مهار کرونا»، از کلیپ های بیانگر صحنه مانور ضد تروریستی در چین استفاده کرد. این نوع ترفند این رسانه انلگیسی که خود را معتبر و بی طرف و منصف معرفی می کند، باعث شده چین پخش سرویس جهانی بی بی سی در چین را ممنوع اعلام کند.

در واقع نه فقط در خصوص موضوع کرونا، بلکه در موضوعات دیگر مانند «هنگ کنگ» و «شین جیانگ»، نیز بی بی سی با ترفندهای مشابه به دروغپردازی و سیاهنمایی می پردازد. سخنگوی وزارت خارجه چین در یکی از نشست های خبری اخیر با نشان دادن عکس های فراوانی در قالب شواهد دروغ سازی، اقدامات زشت بی بی سی در پخش شهادت های کاذب زنان اویغور دروغگو که به عنوان یکی از قربانیان به اصطلاح «عقیم سازی اجباری» معرفی شده اند را افشا کرد.

در واقع، با رجوع به شبکه های اجتماعی می توان دید، بسیاری کاربران از کشورهای غربی به واقعیت شین جیانگ واقف شدند آن هم پس از آنکه متوجه شدند بی بی سی و دیگر رسانه های غربی اخبار کذب درباره شین جیانگ ساخته اند؛ این کاربران با پست کردن کلیپ های شین جیانگ واقعی به ویژه تصاویر خام و بدون ویرایش از خیابان های شین جیانگ، به دروغ هایی مانند «عقیم سازی اجباری»، «کار اجباری» و «نقض حقوق بشر» کنایه زدند.

به علاوه، از نظرات برخی کاربران شبکه های اجتماعی می توان دریافت دروغ پردازی بی بی سی پدیده ای طولانی مدت و گسترده بوده است. مثلا، یکی از کاربران به نام «Mark» نوشت: «هنگامی که آنچه من به چشم خود در هنگ کنگ دیده ام را با هنگ کنگ توصیفی در گزارش های بی بی سی مقایسه می کنم، نمی توانم جملات مناسبی برای توصیف رویکرد تبعیض آمیز بی بی سی در پوشش اخبار مربوط به هنگ کنگ انتخاب کنم؛ کاربر دیگری به نام «CHAELES J» نیز نوشت: بی بی سی در پوشش اخبار مربوط به ونزوئلا و سوریه نیز رویکرد تبعیض آمیز دارد.»

این سوال در ذهن به وجود می آید که چرا جنبه دروغ پردازی بی بی سی بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است؟ برای پاسخ به جواب آن لازم است تا به سرویس جهانی بی بی سی نگاهی بیاندازیم.

سرویس جهانی بی بی سی یک شبکه بسیار ویژه است زیرا تنها رسانه بریتانیا است که تحت نظارت «سازمان تنظیم‌کننده مقررات رسانه‌ای بریتانیا» یا «آفکام» قرار ندارد. در انگلیس هر رسانه باید مورد نظارت این سازمان قرار بگیرد به جز سرویس جهانی بی بی سی. این رسانه که اخبار بین المللی را پوشش می دهد در مورد اخباری که درباره خارج از بریتانیاست معاف از هرگونه محدودیت قانونی و اجرایی است.

طبق راهنمای 391 صفحه ای ویرایشگران بی بی سی، با مجوز خاندان سلطنتی انگلیس، اداره آفکام حق ندارد بر سرویس جهانی بی بی سی نظارت کند و این رسانه نیز معاف از اجرای همه مقررات آفکام است. به عبارت دیگر، این رسانه که وظیفه تبلیغ ارزش های بریتانیایی به دیگر کشورها را بر عهده دارد، از لحاظ حقوقی و قانونی معاف از اجرای هرگونه مقرراتی است. این در حالی است که بی بی سی در قبال برنامه هایی که برای داخل کشور پخش می کند، در صورت تخلف از مقررات آفکام موظف است توضیحاتی درباره آن اعلام و به نقض مقررات رسیدگی کند.

بدیهی است که درباره برنامه هایی که بی بی سی برای داخل انگلیس و برای دیگر کشورها پخش می کند، مدیریت دوگانه دارد. به این صورت که نظارت جدی برای برنامه های داخل انگلیس وجود دارد تا شهرت و معروفیت بی بی سی حفظ شود در حالی که نظارت کاملا متمایز بر برنامه هایی که برای خارج از بریتانیا پخش می شود، وجود دارد به گونه ای که خبرنگاران بی بی سی هرچه تقلب کنند یا از خط قرمز قانونی سایر کشورها عبور کنند یا به تحریک شورش ها و درگیری ها و نفرت و تبعیض ها بپردازند یا در جوامع یگر اختلاف افکنی کنند، معاف از نظارت و محدودیت های قانونی و مقرراتی خواهند بود و مصونیت خواهند داشت. در واقع دولت و نهادهای اجرا کننده قانون انگلیس به نوعی توافق رسیده اند تا این نوع معافیت تبعیض آمیز حفظ شود.

بنابراین، شاهدیم وقتی بی بی سی می خواهد درباره چین خبری را پوشش دهد از چندین عنصر بسیار «آشنا» مانند فیلترهای رنگی تیره، زاویه های فیلمبرداری که گویا فیلمبرداری مخفی است، پلیس محلی، ایست های بازرسی، دوربین های نظارتی فراوان و سیم خاردار استفاده می کند تا بینندگان به این نتیجه برسند که این صحنه ها در کشوری با حاکمان ظالم و سرکوبگر اتفاق می افتد.

سرویس جهانی بی بی سی در پوشش اخبار چین بر خط مشی «اول نتیجه گیری دلخواه سپس جستجوی مدارک» پایبند است. با توجه به شهرت برند «بی بی سی»، سرویس جهانی آن با اخبار بین المللی فراوان خود در سطح دنیا مخاطبان زیادی دارد و طرفداران چشمگیری جذب کرده و معافیت آن از نظارت قانونی و صنفی در داخل انگلیس نیز باعث شده تا به خاطر دروغپردازی هایش، در داخل کشور مورد تنبیه قرار نگیرد.

اما هنگامی که به صورت غیرمنتظره گاهی اوقات دروغ پردازی های بی بی سی توسط رسانه های خارجی افشا می شود، دولت انگلیس در واکنش به آن بسیار ساده و در واقع برای فرار از مسئولیت، فعالیت این رسانه های خارجی را ممنوع می کند. مثال نه چندان دور آن را می توان در ممنوعیت شبکه تلویزیونی «سی جی تی ان» چین توسط آفکام مشاهده کرد که اخباری کاملا متضاد با اخبار بی بی سی در داخل انگلیس پخش می کرد.


© China Radio International.CRI. All Rights Reserved

16A Shijingshan Road, Beijing, China. 100040