اخبار

پکن: یک کشور عهدشکن و بدقول صلاحیت دم زدن از رعایت تعهد ندارد

مایک پومپئو وزیر خارجه آمریکا 28 امرداد/ اسد، 19 اوت مدعی شد که چین عهدشکن است و توافقنامه تجاری چین و آمریکا در آینده احتمالاً تحت تاثیر آن قرار خواهد گرفت. گنگ شوانگ سخنگوی وزارت خارجه 30 امرداد در واکنش به این ادعا گفت کشوری که همیشه چهره عوض کرده و عهدشکنی می کند، اصلا هیچ صلاحیتی ندارد از رعایت تعهد دم بزند.

آقای گنگ شوانگ در نشست خبری چهارشنبه گفت: چین هر تعهدی می کند، حتما آنرا عملی می کند. چین در زمینۀ رعایت پیمانهای بین المللی و انجام وظایف خود، سابقه خوبی دارد. برعکس، آمریکا همیشه از تعهدات مهم خود دربارۀ تعادل و ثبات راهبردی جهان پا پس کشیده، بارها از سازمانها و توافقنامه های بین المللی خارج شده و نسنجیده عمل کرده است. چنین کشور اصلاً هیچ صلاحیتی ندارد با چین درباره رعایت تعهد و اجرای پیمان صحبت کند.

ایرانیان مسلماً نسبت به این گفته های سخنگوی وزارت خارجه چین حس یکسانی دارند. همانطور که عهدشکنی آمریکا سبب شده است که در حال حاضر حفظ و ادامه برجام بعید به نظر می رسد و وضعیت منطقه دم به دم متشنج تر می شود.

ایران و گروه پنج به علاوه یک در ژوئیه سال 2015 پس از ده سال مذاکرۀ سخت در نهایت به یک توافقنامه همه جانبه رسیدند. طبق این توافقنامه ایران تعهد کرد برنامه هسته ای خود را محدود کند و جامعه جهانی هم تعد کرد به تدریج تحریمها علیه ایران را لغو کند.

رسیدن به این توافقنامه ارزیابی بسیار خوبی در جامعه جهانی دریافت کرد، برای منطقه خاورمیانه نویدبخش صلح و ثبات بود و اطمینان جهان برای حل مسائل داغ جهانی از راه سیاسی و دیپلماتیک نیز که با چالشهای گوناگون مواجه است، تقویت یافت.

اما در ماه مۀ سال 2018 دولت ترامپ خروج امریکا از برجام را اعلام کرد و سپس تحریمها علیه ایران را که طبق برجام لغو شده بود، به تدریج بازگرداند. خلیج فارس دچار تشنج و آشفتگی و وضعیت منطقه بار دیگر ناگهان تیره شد.

آمریکا از یک سو این خیال خام را می پرورد که با اعمال فشار حد اکثری ایران را به تسلیم وا خواهد داشت و از سوی دیگر علائم دودی گفتگو با تهران را هوا می کند. اما ایران که از خیلی وقت پیش به مکر و حیله آمریکا آشناست، قاطعانه از مذاکره با یک کشور متقلب خودداری می کند.

محمد جواد ظریف وزیر امور خارجه ایران که اخیراً در فنلاند به سر می برد، 30 امرداد گفت رفتار نابخردانه آمریکا قابل پیش بینی نیست و آنها خارج از چارچوب رفتار می کنند. وی در پاسخ به سوال دربارۀ احتمال علاقۀ ایران به رسیدن به توافق جدید با ترامپ گفت: توافق هسته ای با چشم باز حاصل شده است. ما چون پیش بینی کرده بودیم ممکن است توافق را یکی از طرفها نقض کند، سازوکاری در چارچوب برجام در نظر گرفتیم. در این باره با آمریکا ساعتها مذاکره کردیم. ما از برجام خارج نشدیم و در چارچوب برجام عمل کرده ایم.

ظریف در ادامه به تعهدات برجامی اروپا اشاره کرد و گفت: اروپا ۱۱ تعهد در زمینۀ خرید نفت ایران، سرمایه گذاری در ایران و انجام تبادلات مالی و بانکی و غیره و تعهد به عادی سازی روابط تجاری داده است. ما از اروپا می خواهیم به تعهدات خود عمل کند.

آدم بی اعتبار موفق نمی شود، کشوری بی اعتبار زوال می یابد. برخی سیاستبازان آمریکا به خاطر سود شخصی مسائل اقتصادی و تجاری را سیاسی کرده و به اصطلاح «هنر معامله» را در مبادلات کشورها به کار می برند و از عهدشکنی دریغ نمی کنند. آنها بارها از توافقات حاصل شده در رایزنیهای اقتصادی و تجاری چین و آمریکا هم عدول کرده اند. چنین اقداماتی تنها کرامت و اعتبار ملی آمریکا را زائل می کند. کشور عهدشکن اصلا صلاحیتی ندارد در موضوع وفای به عهد و اجرای تعهدات برای کشورهای دیگر معلمی کند.