دریافتی, سرتیتر

ماکرون ارتش را به جان معترضان انداخته است

Macron_2017_6h

تصمیم دولت فرانسه در خصوص استفاده از نیروهای ارتش برای مقابله با تهدیدات احتمالی جلیقه زردها مشاجره برانگیز شد.

روزنامه لکسپرس در گزارشی از مشاجرات بر سر تصمیم الیزه برای استفاده از نیروهای ارتش در «عملیات سانتینل» Sentinelle  علیه جلیقه زردها خبر داد. نیروهای ارتش در چارچوب عملیات سانتینل پس از حملات تروریستی پاریس و با هدف مقابله با تهدیدات تروریستی در شهرهای فرانسه مستقر شده اند. این نشریه فرانسوی نوشت: امانوئل مکرون رئیس جمهوری فرانسه روز چهارشنبه با اعلام تصمیم خود مبنی بر استفاده از نیروهای ارتش در نوزدهمین شنبه اعتراض جلیقه زردها، همه را متعجب کرد. مکرون این تصمیم را در پایان جلسه هیات دولت اعلام کرد.

اما نقش این نیروها در تظاهرات روز شنبه جلیقه زردها چه خواهد بود؟ آیا ارتش و دولت نقش دو بازوی یک انبر را ایفا خواهند کرد؟

آیا ارتش در برابر اعتراضات جلیقه زردها، بدون هیچ مداخله ای برای تامین نظم و دور از قوانین اعمال شده در جریان حکومت نظامی، فقط نقش محافظت از برخی مراکز را ایفا می کند؟ از زمان اعلام این تصمیم قوه مجریه و ارتش هنوز در خصوص چگونگی ماموریت و وظایف نیروهای ارتشی به توافق نرسیده اند. فرانسوی ها روز جمعه شاهد اظهاراتی ضد و نقیض در این باره بودند.

امانوئل مکرون چهار روز پس از خشونت های ویرانگر هجدهمین شنبه اعتراض آمیز جلیقه زردها در پاریس، این تصمیم را اتخاذ کرد.

france_army

یک ارتشی، یک پلیس نیست

بنجامَن گریوو Bnjamin Griveaux سخنگوی دولت در بحبوحه بحث در خصوص به کارگیری ارتشی ها برای مقابله تا تهدید جلیقه زردها، به اظهار نظر در خصوص ماموریت ارتش مبادرت کرد.

وی خاطر نشان کرد، این نظامیان با هدف ایجاد فضایی برای تمرکز نیروهای امنیتی روی تحرکات جلیقه زردها در راستای حفظ نظم و حراست از ساختمان های دولتی و مراکزی مشخص مورد استفاده قرار خواهند گرفت.

هفت هزار نیروی ارتشی که در عملیات سانتینل با هدف محافظت از اماکن مذهبی (کنیسه ها، مساجد و…) و یا مناطق پر رفت و آمد در برابر تهدیدات تروریستی در شهرهای فرانسه مستقر شده اند، با ماموریت شان آشنایی کامل دارند.

بلافاصله پس از اعلام تصمیم امانوئل مکرون، سندیکاهای پلیس و همچنین اردوگاه مخالف دولت وارد عمل شدند و درباره خطر واکنش ارتشی های مسلح ابراز نگرانی کردند.

برخی مخالفان مثل برونو روتایو Bruno Retailleau سناتور فرانسوی از حزب «جمهوریخواهان» خاطر نشان کرد، «استقرار این نیروها، ارتشی ها را وارد عملیاتی خواهد کرد که با آن آشنایی ندارند.»

ژان – لوک ملانشون Jean – Luc Melanchon رئیس حزب «فرانسه مستقل» نیز از این تصمیم به عنوان «استراتژی خشونت» یاد کرد و ضمن ابراز تاسف گفت: «یک ارتشی، یک پلیس نیست.»

چرایی قرار دادن ارتش در برابر تظاهرات کنندگان

پس از دو روز مشاجره، بالاخره دولت روز جمعه عملیات خود را برای رفع نگرانی ها و اعتراضات آغاز کرد و به تشریح اهداف و مقاصد خود پرداخت.

فلورانس پارلی Florence Parly  وزیر ارتش (دفاع) صبح روز جمعه در گفت و گو با روزنامه لوپاریزین خاطر نشان کرد، «هیچ کس قصد ندارد ارتشی ها را در برابر تظاهرات کنندگان قرار دهد.»

وی تاکید کرد، مشارکت ارتش فقط و فقط  برای این است که نظامیان ارتشی وظایف پلیس و ژاندارمری را در چارچوب عملیات سانتینل برعهده بگیرند تا این نیروها تنها یک وظیفه برعهده داشته باشند: تامین نظم عمومی.

حق شلیک در صورت وجود خطر؟

نتیجه ناهماهنگی ها این است که ارتشی ها به اندازه دولت از ماموریت جدیدشان اطلاعات روشنی در اختیار ندارند. اما ژنرال برونو لارای Bruno Laray فرمانده نظامی پاریس در مصاحبه با شبکه فرانس انفو خاطرنشان کرد: دستورات کاملا روشن و دقیق هستند: نظامیان برای مقابله با هر تهدیدی از ابزارها و اختیارات مختلفی برخوردار هستند. در صورتی که جان نظامیان و یا جان کسانی که مراقبت از آن ها را برعهده دارند تهدید شود، حتی می توانند شلیک کنند. نیروهای ارتش شلیک هوایی می کنند. آن ها ماهیت تهدید و خطر را ارزیابی خواهند کرد و به طور متناسب به آن پاسخ خواهند داد.

اما مخالفان این حرف ها را باور ندارند. ژان – لوک ملانشون رئیس حزب فرانسه مستقل در یک نشست خبری عصر روز جمعه، با اشاره به دستور تیراندازی، از نظامیان خواست (به سوی معترضان) شلیک نکنند.

اریک سیوتی Éric Ciotti نماینده پارلمان فرانسه از حزب جمهوریخواهان در پیامی توییتری نوشت، «امانوئل مکرون که در سال 2017 وعده آرام کردن اوضاع در فرانسه را داده بود، در سال 2019 بی آن که رئیس ستاد مشترک ارتش را در جریان قرار داده باشد، نیروهای سانتینل را وارد عمل و این طور القا می کند که این نیروها می توانند به سوی تظاهرات کنندگان شلیک کنند. مکرون، فرانسه را دچار تفرقه و ویرانی می کند.»

مکرون که عصر جمعه به بروکسل سفر کرده بود، در آخرین مرحله از تلاش های خود برای توضیح استفاده از نیروهای ارتشی در مقابله با جلیقه زردها و پایان دادن به مشاجرات از کسانی که با به راه انداختن بحث های جعلی قصد ایجاد وحشت دارند، انتقاد کرد.

وی تاکید کرد، این دقیقا همان اتفاقی است که در زمان تصمیم گیری های ماه دسامبر و قبل از آن یعنی درخواست از نظامیان ارتشی حاضر در عملیات سانتینل برای ماموریت شان مبارزه علیه تروریسم و محافظت از مراکز حساس با هدف سبک تر کردن وظایف محول شده به پلیس و نیروهای ژاندارمری بارها مشاهده کرده ایم.

به دنبال اظهارات فرمانده نظامی پاریس، وزیر ارتش در پایان روز جمعه برای آرام کردن اوضاع وارد عمل شد و در مصاحبه با شبکه ار ت ال خاطر نشان کرد، «شلیک نیروهای ارتشی به سوی تظاهرات کنندگان به هیچ وجه مطرح نیست و نمی تواند مطرح باشد.»

وی یک بار دیگر تاکید کرد، «ارتشی ها جایی که تظاهرات کنندگان حضور دارند، مستقر نمی شوند. پس به هیچ وجه رویارویی وجود نخواهد داشت.»

جنبش جلیقه زردها از ماه نوامبر و با افزایش قیمت سوخت آغاز شد. مطالبات معترضانی که جلیقه های زردرنگ بر تن می کردند، رفته رفته افزایش یافت. سرکوبگری ها و هم زمان عقب نشینی دولت نیز نتوانست جلیقه زردها را از ادامه جنبش و تظاهرات منصرف کند. هم اکنون دولت فرانسه مدعی دفاع از دموکراسی و حقوق بشر در جهان، به دلیل خشونت علیه جلیقه زردها از سوی بسیاری از سازمان های مدافع حقوق بشر و حتی نهادهای اروپایی مورد انتقاد قرار گرفته است.

135/118

مترجم: علیرضا فراهانی