اخبار ویژه

بیروت و پاریس: داستان دو حمله تروریستی

IMG_5937

۱۴ نوامبر ۲۰۱۵


نویسنده: بِلن فرناندز

منبع: تله‌سور

تارنگاشت عدالت

برخلاف حمله در پاریس، پس از حمله انتحاری که یک روز پیش از آن در بیروت منجر به کشته‌شدن حداقل ۴۴ نفر و زخمی‌شدن صدها نفر شد، زمانی‌که لبنانی‌ها برای کشته‌های خود سوگوار بودند، جهان سکوت کرده بود.

زمانی‌که یک حمله تروریستی در لبنان موجب کشته‌شدن حداقل ۴۴‌ نفر و زخمی شدن ۲۳۹ نفر شد، همدردی جهانی کجا بود؟

هنگامی‌که خبر حملات تروریستی دیروز در پاریس- که نهایتاً منجر به کشته شدن بیش از ۱۲۰ نفر شد- رسید، باراک اوباما رئیس‌جمهور ایالات متحده وضعیت را «جانگداز» و یک حمله «به تمام انسانیت» توصیف کرد.

همدردی رئیس‌جمهور یک روز پیش از آن، زمانی‌که حملات تروریستی در بیروت بیش از ۴۰ نفر را کشت بنحو مشهودی غایب بود. همان‌طور که انتظار می‌رفت، رسانه‌ها و رسانه‌های اجتماعی غربی پیرامون کشتار در لبنان شدیداً ساکت ماندند. و در حالی‌که بسیاری از ما احتمالاً، به درجاتی، از ارزش‌گذاری به جان انسان‌ها بر اساس ملیت و دیگر عوامل آگاهیم، کشتار یکی بعد از دیگری در بیروت و پاریس بدون تردید این فاکت را نشان داد که در واقع «تمام انسانیت» الزاماً انسان بحساب نمی‌آید.

البته، داستان بیش‌تر از انسان ندانستن نسبی لبنانی‌ها در مقایسه با همتایان فرانسوی آن‌ها است. در غرب این تصور غالب نیز وجود دارد که-تا آن‌جا که به بمب، انفجار و کشتار مربوط می‌شود- لبنان صرفاً یکی از جاهایی است که این چیزها اتفاق می‌افتد. این در مورد جاهای دیگر مانند عراق بمیزان بیش‌تری صادق است، و بخشاً به این دلیل است که اوباما هر بار که خبری را از بغداد می‌خواند در باره حمله به تمام انسانیت نوحه‌سرایی نمی‌کند.

وضعیت در عراق هم‌چنین آشکارا پیچیده است-وضعیت در افغانستان، یمن، و مناطق دیگری که دریافت کننده قساوت‌های نظامی ایالات متحده هستند بجای خود. چرا برای رئیس‌جمهور صدور فرمان حملات پهپادی و دیگر مانورهای کشندۀ انسان‌ها جانگذار نیست؟

پاسخ کوتاه: زیرا کار یک ابرقدرت نیست که درباره اعمال خود فکر کند. نتیجتاً، بینش گرینشی او وی را قادر می‌سازد در مورد پاریس بگوید «ما یک تلاش شنیع را برای ترور غیرنظامیان بی‌گناه شاهد بوده‌ایم.»

لازم به اشاره است که در مورد بیروت، ترکیب فرقه‌ای آن به درجه‌بندی‌های گوناگون انسانیت در خارج از متروپل، که از نگاه شرق‌شناس قابل رویت است، امکان داده است. می‌توان با اطمینان گفت که اگر بمب‌گذاری های اخیر در یک کلوب شبانه یا تفریح‌گاه ساحلی در مناطق مرفه‌نشین بیروت، یا در امکان دیگری که رسانه‌های سطحی غربی عاشق حرافی در باره آن‌ها هستند رخ داده بود، پیامد انسانی آن می‌توانست علاقه مخاطبین بیش‌تری را برانگیزد.

در واقع، اگر قربانیان بجای دیگرشده‌ها، عجیب غریب‌ها و سکنۀ حومه‌ جنوب لبنان-که پیوسته توسط رسانه‌های گوسفندوار، بمثابه «محل قدرت حزب‌الله» با «دژ حزب‌الله» توصیف می‌شود، بیش‌تر «شبیه ما» بودند، احتمالاً مرگ آن‌‌ها می‌توانست برای ما جانگدازتر باشد.

به جهنم، ما حتا می‌توانستیم با شیدایی هویت پیشین بیروت را بمثابه «پاریس خاورمیانه» بیاد آوریم.

در عین‌حال، در پی حملات دیروز در پاریس اروپا، کاربران فیس‌بوک در حوالی شهر تشویق شدند به اماکنی که «امن» اعلام شده بروند-گزینه‌ای که روز قبل از آن به کاربران فیس‌بوک در بیروت داده نشد. پرفسور لاله خلیلی از مدرسه مطالعات شرقی و آفریقایی در لندن در صفحه فیس‌بوک خود خاطر‌نشان شد که در حالی‌که سرویس شبکه اجتماعی پس از زمین‌لرزه در نپال، شیلی، و افغانستان/پاکستان، مناطق امن را معرفی کرده بود، این «دکمه برای مردم در فلسطین یا سوریه یا عراق یا لبنان و یا بسیاری از دیگر مناطق ویران‌شده بکار گرفته نشد.»

خلیلی افزود: «قراردادن پاریس در صف فجایع «طبیعی» به غیراز نادیده گرفتن سیاست‌های آن، یک نوع سیاست-گریزی که این را یک داستان خیر در مقابل شر، یا مصیبت بدون تاریخ می‌بیند- چه دلیلی می‌تواند داشته باشد؟ آن مناطق دیگر «سیاسی» می‌باشند و قربانیان آن‌ها نمی‌توانند در محیط ظاهراً «بی‌طرف» [فیس بوک] مورد توجه واقع شوند.»

در ارتباط با پیامدهای آشکارا سیاسی کشتار پاریس، که فرانسوا اولاند رئیس‌جمهور فرانسه تقصیر آن‌را به گردن گروه «دولت اسلامی» انداخته است، آوارگان و اقلیت‌های تحت پیگرد طبیعتاً و ناگزیر بیش‌ترین فشار واکنش‌های نژادپرستانه و بیگانه‌ستیز را خواهند دید- یک مائده الهی برای سیاستمداران و سازمان‌های راست‌گرای اروپایی که از این خونریزی بیش‌ترین استفاده را برای بینش‌های جامعه‌ستیز خود خواهند کرد.

گاردین لندن در به‌روز رسانی اخیر خود امروز گزارش داد که «لهستان اعلام کرده است دیگر از طريق برنامه اتحادیۀ اروپایی، آواره نمی‌پذیرد، بیانیه مشاجره ‌انگیزی که بحران [آوارگان] را به کشتار پاریس مرتبط می‌کند.»

اما متأسفانه، مردم بسیاری وجود دارند که این حرکت را ابداً مشاجره انگیز نمی‌بینند. و در حالی‌که موانع در برابر وجود آوارگان چند برابر می‌شود، چیزی که اغلب فراموش می‌شود این است که رویدادهایی مانند کشتار پاریس، در مقایسه با وضعیتی که بسیاری از آورگان از آن فرار می‌کنند- و خود غرب اغلب مسبب آن است- کیفیتاً رنگ می‌بازند.

 در جهانی که بسیار برتر از جهانی است که ما داریم، سناریو [وضعیت آوارگان] ممکن است بمثابه یک حمله به کل انسانیت تلقی‌شود.

این واقعیت که چنین نیست حقیقتاً جانگداز است.

*****

تارنگاشت عدالت

برخی از قربانیان حملات تروریستی در جنوب بیروت