سياسی

استثمار خانوارهای کارگری در کوره پزخانه ها

kurehpazikhaneh20131015براساس گزارش روزنامه کار و کارگر در 10/6/92

منتشر شده در خیزش شماره 25

شیده رخ فروز

سالها از اعتصابات گسترده کارگران کوره پزخانه های تهران می گذرد اما خاطرۀ مبارزات آنان علیه شرایط غیرانسانی حاکم در رژیم گذشته، نزد کارگران ایران زنده است. نگاهی به وضعیت کنونی کارگران کوره پزخانه نشان از تداوم چرخۀ استثمار در بدترین شرایط ممکن است.

کارگران کوره پزخانه ها بخشی از طبقه کارگر ایرانند که با شاق ترین شرایط کار و زندگی دست به گریبانند. کار جسمی کارگران کوره پز خانه در زمره مشاغل سخت و زیان آور قرار دارد و در عین حال در بی حقوقی شدید مورد استثمار واقع می گردند. ساعات کار کارگران از 8 ساعت در روز متجاوز بوده و مزد آنها براساس تولید روزانه محاسبه می گردد. به همین دلیل آنان مجبورند به شدت کار کنند و افزایش تولید (ساخت خشت خام) داشته باشند تا با درآمد روزانه از پس هزینه های سرسام آور و مشکلات زندگیشان برآیند. همان گونه که کارگران آگاهند، پرداخت دستمزد براساس کار با راندمان یا توأم با قطعه کاری یکی از بدترین شیوه هایی است که سرمایه داران زالو صفت به آن متوسل شده و شیرۀ جان کارگر را حین کار می مکند. شدت و سرعت کار در این شیوه باید بالا باشد و به جز کار فرصت دیگری برای برخورداری کارگر از زمان استراحت و یا حتی صرف غذا باقی نمی گذارد، زیرا در غیر این صورت مزد آن روز افت خواهد کرد. از همین رو در کوره پزخانه ها کارگران مجبورند برای کسب درآمد بیشتر با خانواده های خود به کار دسته جمعی بپردازند. کودکان این خانوارها از سنین خردسالی به همراه پدران و مادران خود به کار سخت جسمی در کوره پزخانه مشغول شده و صاحبان سودجوی کوره ها نیز به راحتی از این شرایط بهره می برند. زنان کارگر کوره پزخانه کارهایی را برعهده دارند که از توان جسمی آنها خارج است، بسیاری از آنان کودکان خود را بر سر کوره های آجرپزی به دنیا می آورند. مرخصی زایمان در کوره پزخانه ها برای کارگران زن ناآشناست، به طوری که آنها پس از زایمان فرزندان خود را به گهواره می سپارند و به سر کار باز می گردند.

اغلب کارگران کوره پزخانه تنها نیمی از سال را کار می کنند و نیمۀ دیگر سال را از بیمه کارگری محروم شده و سوابق بیمه ای آنان مخدوش و از دوران بازنشستگی برخوردار نمی گردند. از آنجا که کار در کوره پزخانه سخت و زیان آور است، کارگران طبق قانون با داشتن 20 سال سابقه باید بازنشسته شوند. اما این مسئله در مورد کارگران کوره پزخانه به راحتی زیرپا نهاده می شود. یکی از خواسته های این کارگران برخورداری از کارت مشترک شناسایی با تأیید تأمین اجتماعی و انجمن صنفی کارگران کوره پزخانه است تا سوابق کاری آنها حفظ شود.