سرتیتر

مصاحبه سمیر امین در باره حوادث مصر و وقوع کودتا

samiramin_28072013

این مصاحبه در روز نوزدهم ژولای ۲۰۱۳ ٬ با رادیو کانال ۲۴ فرانسه انجام گرفته است.
برگردان و توضیح: احمد مزارعی٬

۲۳ ژولای ۲۰۱۳

سنظر شما در مورد حوادث اخیر مصر چیست؟

جاتفاقاتی که افتاده٬ کاملا می شد پیش بینی کرد. ملت مصر از وضعیت موجود استقبال کرده است. این که می گویند میان ملت شکاف افتاده٬ عده ای با مرسی و عده ای مخالف او بوده و خطر جنگ داخلی وجود دارد٬ به هیچ وجه درست نیست. وضعیت نشان داد که اکثریت عظیمی از مردم مخالف حکومت مرسی بودند٬ زیرا وی سیاست های اقتصادی رژیم مبارک را ادامه داد که کاملا ارتجاعی بود. اخوان المسلمین حتی بدتر از مبارک عمل کردند. این سیاست به ضرر توده های عظیم فقیر جامعه بود. دوم شیوه حکومت کردن آنان کاملا دیکتاتوری بود. مرسی نه فقط اصول دمکراتیک را زیر پا نهاد٬ بلکه شیوه دولت و حکومت کردن را نیز به طور غلطی پیش می برد. در دولت مرسی عمده مسئولان دولتی وابسته به اخوان بودند.

ساما حکومت مرسی منتخب مردم و از طریق انتخابات آزاد بر سر کار آمده بود.

جاین ادعا به هیچ وجه درست نیست. انتخابات یک نمایش مهندسی شده بود که سراسرش تقلب شد و مردم به نتیجه انتخابات می خندیدند. آنان(اخوان) همه مراکز رأی گیری را بوسیله طرفداران خود اشغال کرده و اجازه ورود بازرسان را نمی دادند. انجمن قضات مصر شدیدا به این وضع اعتراض کرده و نتیجه انتخابات را نپذیرفتند. تنها دولت آمریکا و سفیر این کشور در قاهره٬ انتخابات را دمکراتیک نامید و سفیر آمریکا تنها به وجود اشکالات سطحی اشاره کرد. متأسفانه واقعیت انتخابات این گونه بود.

ساما در مصر انتخاباتی بود و مرسی و شفیق در برابر یکدیگر قرار داشتند.

جاجازه بدهید کمی توضیح بدهم. مخالفان مرسی یعنی جنبش «تمرد» ۳۰٬ ژوئن توانست ۱۶ میلیون امضای مخالفان را جمع آوری کند٬ اما اخوان المسلمین علی رغم همه امکانات مالی٬ نیروهای انسانی و ده ها کانال تلویزیونی٬ نتوانستند حتی امضاهای تأئیدی خود را به دو میلیون برسانند.

اما اکنون خطر سناریویی از نوع الجزایر وجود دارد. بازداشت های گسترده٬ مشابه سال های ۵۰ شروع شده است.

من با دستگیری ها مخالفم٬ اما وقتی مرسی نپذیرفت که با مخالفان خود وارد مذاکره شود و تهدید به جنگ داخلی نمود٬ راه دیگری برای مخالفان وجود نداشت و من فکر می کنم دخالت ارتش معنایش کودتا نیست٬ بلکه هدف کمک به اکثریت ملت مصر و برای دفاع از خواست این اکثریت بود.

یعنی شما می گوئید کودتای دمکراتیککودتای توده ای!؟

نه٬ نه٬ من این را نمی گویم. من نمی گویم کودتا. به نظر من دخالتی در جهت اکثریت قریب به اتفاق مردم انجام گرفته٬ این کودتا نیست. از طرفی این پایان همه چیز نیست٬ ممکن است وضعیت به سوی شرایطی دمکراتیک تر حرکت کند که اجازه دهند اخوان المسلمین نیز در دولت شرکت کنند٬ تظاهرات راه بیاندازند و در انتخابات شرکت کنند. این راهی است که به دمکراسی بیشتر برای مردم منجر خواهد شد. البته این خطر نیز وجود دارد که اوضاع جامعه بحرانی شده و ارتش از فرصت سوء استفاده کند و قدرت را کاملا در دست بگیرد.

سبه نظر شما تا چه حد احتمال بر سر کار آمدن نظامیان وجود دارد؟

جباید بگویم که این احتمال بسیار ضعیف است٬ زیرا شرایط امروز با سال های ۱۹۵۲ و حتی سال های ۱۹۷۰ بسیار فرق دارد. امروز اپوزیسیون بسیار منظم و قدرتمندی وجود دارد که در صحنه حاضر است٬ سطح آگاهی مردم بسیار بالاست و با ۲۰۳۰ سال پیش بسیار فرق دارد٬ حتی با دو سال پیش هم بسیار فرق تغییر کرده است٬ به ویژه با آمدن اخوان المسلمین٬ بسیاری امور برای مردم روشن شد.

سبه نظر شما وضعیت فعلی به مثابه پایان حیات اسلام سیاسی در منطقه است؟

جنمی توان گفت پایان حیات اسلام سیاسی در منطقه  است٬ اما می توان گفت که شکست بزرگی بر اسلام سیاسی وارد آمده است. این موضوع بسیار روشن است. ملت مصر از این حوادث درس بسیار گرفته اند. این آگاهی تنها در نتیجه شکست سیاست های اخوان المسلمین به دست آمده است.

سشکست اخوان چه تبعاتی در سایر کشورهای عربی خواهد داشت؟

جبه نظر من دلیلی نیست که حوادث مصر در سایر کشورهای عربی در مورد اسلام سیاسی اتفاق بیفتد. متحد شدن با آمریکا٬ ترکیه٬ عربستان٬ امارات و کمک آنان به مخالفان دولت سوریه٬ تشویق به جنگ داخلی ٬ کشتار شیعیان در داخل٬ که حقیقتا جنایتی آشکار بود و از نظر یک انسان مسلمان و مؤمن قابل قبول نیست٬ اما مرسی نمی توانست گزینه دیگری را داشته باشد.

سبه نظر شما گزینه های پیش رو در شرایط فعلی کدامند؟

جبه نظر من اکنون٬ رئیس فعلی که قاضی می باشد٬ شخص بی طرف و محترمی است. وظیفه وی در این مرحله این است که وضعیت دمکراتیکی که وجود داشت و هنگام انتخابات به توسط مرسی از میان رفت٬ مجددا باز گرداند٬ به ویژه این که مصر از نظر داخلی و بین المللی آسیب فراوان دیده و باید این قضیه جبران شود. اکنون باید این موضوع را به درستی روشن نمود. این که می گویند کودتا شده و دمکراسی را در مصر از میان برده است٬ این درست نیست. در زمان مرسی دمکراسی وجود نداشت٬ بلکه دیکتاتوری کامل بر جامعه حاکمیت داشت.

نه٬ به نظر من در دوره مرسی٬ مصر٬ مرحله انتقالی را از سر می گذراند.

نه٬ به هیچ وجه. اخوان المسلمین بارها گفتند که آنان حکومت را رها نخواهند کرد و این عقیده خود را به طرق مختلف ابراز کردند. آنها گفتند مجلس علما تشکیل خواهند داد تا بر سه قوه قضائیه٬ مجریه و مقننه نظارت داشته باشد٬ دقیقا به مانند آنچه که در ایران وجود دارد. در مورد وزارتخانه ها نیز چنین برنامه ای داشتند.

سنظر شما در مورد سیاست های قطر٬ عربستان و امارات نسبت به مصر فعلی چیست؟

جاین کشورها اصولا موضع درستی ندارند٬ فرصت طلبانه تصمیم می گیرند٬ آنها ممکن است امروز چیزی بگویند و فردا آن را پس بگیرند. من به این کشورها اهمیت نمی دهم.

سنظر شما در مورد سیاست های آمریکا در قبال مصر چیست؟

جبه نظر من آمریکا٬ عربستان٬ قطر٬ امارات و اسرائیل نظرات مشابهی دارند و آن این است که نگذارند مصر تبدیل به دولتی دمکراتیک٬ پیشرفته و آزاد تبدیل گردد. هدف آنان این است که مصر٬ دولتی مستقل و تأثیر گذار در عرصه جهانی نبوده و نتواند نقش برجسته ای در حوادث منطقه و جهان داشته باشد و این درست برعکس خواسته های ملت مصر است که می خواهد کشورشان آزاد٬ مستقل٬ دمکرات و به دور از نفوذ آمریکا٬ عربستان٬ امارات٬ قطر و اسرائیل باشد.

ساکنون مصر در بحران شدیدی به سر می برد و نیازمند کمک های آمریکا است٬ نظر شما در این باره چیست؟

جبه نظر من کمک های آمریکا اساسا مانع بزرگی در سر راه استقلال مصر است و دست آمریکا از این نظر باید از سر مصر کوتاه شود. البته این نیاز به وقت بیشتری دارد و به فوریت نمی توان آن را به پایان برد٬ اما مصر در کل باید به کشورهایی هم چون هند٬برزیل و چین نگاه کند٬ رویهم رفته ما باید فاصله خود را از آمریکا کمتر کرده و در جهت استقلال حرکت کنیم.

سآیا در مصر کسانی هستند که این راه را در پیش گیرند؟

جحتما٬ حتما. «تبارالشعبی المصری»(تشکیلات ناصریست ها که حمدبن صباحی در رأس آن قرار داردمترجم)٬ که بزرگ ترین جنبش مصر هستند و میلیون ها نفر نیرو دارند و در روزهای اخیر آنان را مشاهده کردیم٬ احزاب چپ مختلف٬ سازمان های بسیار زیادی که فعالیت های دمکراتیک دارند٬ سندیکاهای مستقل جدید٬ سندیدکاهای اصناف مستقل٬ پزشکان و مهندسان. هم اکنون در مصر نخبگانی هستند که گزینه های تازه ای برای آینده مصر دارند. آنان برنامه های دقیق و قابل اجرایی دارند که در مورد حداقل حقوق٬ در مورد قوانین حمایتی و مالیات ها٬ تنظیم کرده اند.

سدر شرایط کنونی مصر به کمک های عاجل نیاز دارد٬ باید به مصر کمک های فوری شود٬ نظر شما چیست؟

جاین کمک ها وسیله فشار بیشتر بر مصر است و مسلما شرایط سختی است٬ به ویژه که آمریکا و اروپا و کشورهای خلیج فارس فشارهای خودد را افزایش داده اند.

سبه نظر شما برای این روزها و به طور ضرب العجل چه باید کرد؟

جدر مصر متفکرانی هستند که برنامه های دقیقی با تفصیلات کامل مشخص کرده اند٬ کتاب هایی نوشته شده و من بعضی از آنها را خوانده ام. برای مثال شش ماه پیش شخصی اقتصاد دان به نام منیرعبدالفتاح٬ کتابی اقتصادی٬ نه اقتصاد درازمدت٬ بلکه برای مرحله بحرانی و مرحله کنونی نوشته است که مسئله بازگشت به حداقل حقوق ها٬ سیستم حمایتی اجتماعی و اصلاح نظام مالیاتی را شرح داده است. کتاب ها و تحقیقات مختلف و مفیدی اکنون وجود دارد. اخوان المسلمین در یک سال گدشته بسیار قوانین نادرست را به نفع تجار وابسته به خود٬ تصویب نمودند.

سچگونه مصر می تواند از بحران کنونی خارج شود؟

جاکنون باید به رئیس موقت کمک کنیم تا امور را از نظر سیاسی تنظیم کند و آرامش به جامعه بازگردد٬ به طوری که انتخابات آینده درست برگزار شود٬ من از این دولت انتقالی بیش از این چیزی نمی خواهم.

سدر مورد جنبش «تمرد» به نظر شما ممکن است این جنبش به کشورهای دیگر سرایت کند؟

ججنبش «تمرد» خیلی خوب کار کرده و تجربه فراوانی به دست آورده٬ بیش از ۲۲ تا ۲۵ میلیون امضا جمع کرده٬ شیوه جمع کردن امضا٬ تنها گرفتن امضا نبوده است. من خود درمیان آنان حضور داشته ام. آنها با افراد بحث سیاسی می کردند و پس از قانع کردن٬ امضای آنها٬ شماره شناسنامه و نشانی آنان را در یک فرم می نوشتند٬ سپس آنان را در هر شهری در جای ویژه ای جمع آوری و شمارش می کردند. این یک عمل کاملا سیاسی بود که انجام می شد. این که به کشورهای دیگر انتقال یابد٬ بحث دیگریست.

سهمان طور که می دانید٬ کشورهای عربی و غربی٬ بر روی اخوان المسلمین بسیار حساب می کردند٬ اما آنان شکست خوردند٬ نظر شما اکنون در باره آنها چیست؟

جدر مصر می دانیم که شکست خورده است٬ در مورد کشورهای دیگر دقیقا نمی دانم٬ اما بقاء حکومت های اسلام سیاسی در کشورها تضمینی برای انهدام دولت و جامعه است و این هدف اصلی حمایت از اسلام سیاسی توسط غرب است.

توضیح مترجم بر مصاحبه سمیر امین

   همان طور که از متن مصاحبه بر می آید٬ سمیر امین دخالت ارتش را کودتا نمی نامد و معتقد است برای مرحله گذار فعلی از دولت حمایت می کند. سمیر امین در حوادث اخیر به ویژه در جریان فعالیت های جنبش «تمرد» و شیوه عملکردشان حضور و از نزدیک شاهد بوده است. این که سمیر امین نه از کودتا و یا خطر آن سخنی به میان نمی آورد٬ به علت اطمینانی است که وی از قدرت٬ توانایی و گستردگی مبارزات توده ای و سراسری در مصر دارد و سمیر امین در مقاله ای که قبل از پیروزی انقلاب نوشته٬ نیروهای انقلابی را این چنین ارزیابی می کندعناصر اصلی جنبش عبارتند از یکم٬ جوانانی که کاملا سیاسی شده و از طریق شبکه های گسترده اجتماعی با یکدیگر ارتباط دارند. تعداد اینان به یک میلیون می رسد و می توان آنان را از نسل جدید نامید. پایگاه اجتماعی اینان بخش هایی از طبقه متوسط که در میانشان طیف های وابسته به توده های مصر به معنی واقعی کلمه وجود دارد٬ یعنی فرزندان کارگران و کشاورزان. اینان طی چند سال گذشته خارج از عضویت و یا وابستگی احزاب سیاسی به وجود آمده اند و این موضوع بسیار اهمیت داشته و قابل تقدیر است. البته این جوانان کاملا هماهنگ و هم جنس نیستند٬ اما مطالبات غالب در میان آنان تنها دمکراسی ساده٬ در حد انتخابات آزاد و وجود تشکیلات گوناگون نیست٬ بلکه از این فراتر می رود. مطالبات آنان در حد مخالفت با استعمار و حقوق های اساسی است. آنان جوانانی هستند ملی گرا٬ خواستار بازگشت شرف ملی گرایی گذشته هستند. نمی خواهم بگویم که خواستار زنده کردن کل قومیت عرب هستند٬ بلکه شدیدا خواستار آنند که مصر دولتی مستقل بوده و تابع هیچ کس از جمله آمریکا نباشد٬ به ویژه شدیدا مخالف توسعه طلبی «کشور» اسرائیل هستند(هر کشوری مرز دارد ولی اسرائیل مرزی ندارد٬ به همین دلیل همواره به سرزمین همسایگانش تجاوز میکند و به سرحدات اسرائیل می افزاید و سازمان ملل و آمریکا هم مخالفتی نشان نمی دهند.)٬ به این معنی که آنان براساس پیش زمینه ناسیونالیستی مصری٬ نظر به این که آنان به علت داشتن ارتباط با شبکه های اطلاعات بین المللی از کشورهای آمریکای لاتین و حوادثی که در آنجا اتفاق افتاده٬ تأثیر گرفته اند٬ در ده سال اخیر این تأثیر بسیار پیشرفت کرده است. اگر چه آنان اطلاعات دقیقی از شرایط آمریکای لاتین ندارند٬ اما از شخصیت های سیاسی این کشورها هم چون چاوز٬ مورالیس و لولا٬ بسیار اطلاع داشته و یک تلاقی درست از مطالبات دمکراتیک و ضدیت و مبارزه با استعمار به دست آورده اند».

   مصاحبه مشابهی با حمدبن صباحی٬ رهبر ناصریست ها٬ در همین تاریخ انجام گرفت که در مورد عملکرد ارتش٬ همین نظر سمیر امین را داد. تنها در مورد اخوان المسلمین٬ نظر صباحی این است که شکست آنان در مصر٬ به مثابه شکست آنان در همه کشورهای عربی است٬ زیرا مصر مرکز اصلی تحولات در کشورهای عربی است و آنان نمی توانند خارج از چهارچوب سیاست های عمومی در مصر حرکت کنند. ناصریست ها خود را در موقعیت مناسبی می بینند و با اعتماد به نفس باور دارند که در انتخابات آتی قدرت را خواهند گرفت. این موضوع نقطه خلاف اصلی میان آمریکا و ارتش مصر از یک سو و نیروهای مترقی از جهتی دیگر است.

   یک روز قبل از مصاجبه حمدبن صباحی٬ سخن گوی ارتش اعلام داشت که «عده ای از هم وطنان مایلند سیسی٬ وزیر دفاع در انتخابات ریاست جمهوری آینده شرکت کند٬ اما سیسی باید قبل از شرکت در انتخابات٬ از ریاست ارتش و نظامی گری استعفاء دهد». این خبر بسیاری از نیروها را به عکس العمل واداشت. اعضای جنبش «تمرد» در موارد بسیاری سیسی را مسخره کردند٬ اما از همه مهمتر مصاحبه حساب شده حمدبن صباحی بود که به این موضوع پرداخت. صباحی در برابر این سئوال که نظر شما در مورد کاندیدای ریاست جمهوری شدن سیسی چیست؟٬ چنین پاسخ دادمبارزه مردم مصر٬ مبارزه ای دمکراتیک و مدنی و برای برقراری نظامی مدنی و دمکراتیک بوده و مردم خواهان آن هستند که رئیس جمهوری مدنی داشته باشند».

   درست چند ساعت پس از مصاحبه حمدبن صباحی با رادیوی کانال ۲۴ فرانسه٬ سخن گوی ارتش مصر٬ مجددا طی مصاحبه ای کوتاه که متن آن در سایت ها٬ از جمله سایت ناصریست ها انتشار یافت٬ چنین گفتشایعاتی مبنی بر قصد رئیس جمهور شدن سیسی در مطبوعات پخش شده٬ باید بگویم که این خبر به هیچ وجه صحت ندارد و ژنرال سیسی٬ افتخارش این است که در رأس ارتش بوده و از دستاوردهای مردم حمایت کند و…»٬ به دین شکل ارتش خبر را تکذیب کرد.

   این که ارتش در مصر بخواهد با توسل به زور سیاست های خود را بر توده های میلیونی که طعم قیام ها و تظاهرات بزرگ خیایابانی را چشیده و تجربه کرده و برنامه های گوناگونی برای آینده دارند٬ اعمال کند٬ بسیار بعید به نظر می رسد. از همه مهمتر این که جبهه «تمرد» از دیروز کمپین گسترده ای را تحت عنوان «قانون اساسی برای همه مصری ها» به راه انداخته٬ در صدد است که کنترل خیابان را از دست ندهد. در حال حاضر جامعه مصر هم چون دریای خروشانی است که در حداقل می توان گفت٬ ارتش نمی تواند امواج خروشان آن را فرو نشاند.

   انقلاب مصر و حوادث آن فراز و نشیب های فراوانی را از سر گذرانیده و هنوز به پایان خود نرسیده است. آمریکایی ها و اسرائیلی ها کوشش دارند با حوادث مصنوعی در منطقه سینا و العریش٬ به مثابه اهرم فشاری برعلیه مردم مصر٬ استفاده کرده و سیاست های خود را اعمال کنند. بخشی از اخوان المسلمین نیز در ارتباط با آمریکا مایل است با ایجاد بحران داخلی و کشتار مردم امتیازاتی از دولت تازه بگیرد٬ اما تجربیات دو سال گذشته و هوشیاری نیروهای انقلابی و مترقی٬ به ویژه ناصریست ها که نفوذ فراوانی در مراکز مهم و متعدد دولتی دارند٬ اجازه نخواهند داد که دستاوردهای انقلاب وجه المصالحه نیروهای ارتجاعی و امپریالیستی قرار گیرد.

پایان

۱ دیدگاه

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.