سياسی

“صلح “ یا “ تسلیم“ : بین دولت ترکیه و پ.ک.ک چه می‌گذرد؟

روناهی شورشگر

۱۸ مارس ۲۰۱۳

چندین ماه است که مذاکره بینِ عبدالله اوجالان، رهبرِ پ.ک.ک/ک.ج.ک و دولتِ ترکیه، برای “ حلِ مساله‌ی کرد ” به طورِ علنی و رسمی‌ در جریان است.

در ۳ ژانویه، احمد ترک و آیلا اکات آتا، دو نفر از سیاست‌مدارانِ کرد در ترکیه، به زندانِ امرالی رفتند و با اوجالان ملاقات کردند.

در ۲۳ فوریه برای بارِ دوم، ۳ نفر از وکلای حزبِ صلح و دموکراسی، نماینده‌ی‌ جنبشِ کرد در مجلسِ ترکیه، در زندان امرالی با اوجالان ملاقات کردند و پیغام‌های او را در ۱ مارس به کادرِ کوهِ قندیل، و به مراد قریلن، فرمان‌دارِ پ.ک.ک رساندند.

در هفته‌ی گذشته، مراد قریلن به پیغامِ اوجالان پاسخ داد و گفت “ چارچوبی که از طرفِ اوجالان تعیین شده را می‌پذیریم و تصمیمی که اوجالان خواهد گرفت، از طرفِ کادر قندیل اجرا می‌شود. “

کسانی‌ که شرایطِ ترکیه و جنبشِ کردِ این کشور را دنبال میکنند به خوبی‌ می‌دانند “چارچوبی که اوجالان تعیین کرده است “ چیزی جز عقب‌نشینی از اهدافِ رادیکالِ جنبش و مبارزه‌ی مسلحانه علیه دولتِ ترکیه، و محدود کردن مساله‌ی کُرد به “ یک مشکلِ درونیِ دموکراسیِ ترکیه “ نمی‌باشد.

جنبشِ کرد پس از فروپاشیِ شوروی، در کنگره‌ی پنجمِ خود در ۱۹۹۵، و بعد از دستگیری اوجالان در ۱۹۹۹، به سمتِ تغییرِ سیاست‌اش رفت و از اهدافِ انقلابی و استقلال‌طلبانه کاملا عقب‌نشینی کرد. جنبش که در ابتدا به دنبالِ تشکیلِ یک کردستانِ مستقلِ سوسیالیست بود، به مرورِ زمان این هدف را به تشکیلَ فدراسیون، تشکیلِ جمهوریتِ دموکراتیک، به‌دست‌آوردنِ “ خودمدیریتِ دموکراتیک “ و اخیرا، به “ترکیه‌ی دموکراتیک با ریاستِ طیب اردوغان “ تبدیل کرد.

در نقشه‌ی راهِ اوجالان و دولت برای “حلِ مساله‌ی کرد “، به “استراتژیِ چهار پله “ اشاره می‌شود. اولین گام، آتش‌بست می‌باشد که اوجالان احتمالا در ۲۱ مارسِ ۲۰۱۳، یعنی‌ نوروز، اعلام خواهد کرد. دومین گام، تخلیه‌ی نیروی مسلح پ.ک.ک از مرزهای ترکیه به ایران، سوریه یا عرق هست، که تا خرداد یا تیرماه، کاملا انجام خواهد شد. در سومین گام، بینِ دولت و نیروی مسلحِ پ.ک.ک مذاکره شروع خواهد شد و بر طبق آن برای به پایان رسیدنِ جنگِ ۳۵ ساله‌ی پ.ک.ک، نه خودمدیریت دموکراتیک و نه فدراسیون، بل‌که رفرمی “دموکراتیک “ در سه عرصه، کافی‌ می‌باشد:

۱) تعریفِ شهروندی در قانونِ اساسیِ جدید آ.ک.پ: در قانونِ اساسیِ جدید، به ملیتِ ترک یا کرد اشاره‌ای نخواهد شد و شهروندی تنها تحتِ نامِ “ترکیه ”  تعریف خواهد شد.

۲) از بین‌بردنِ موانعِ قانونی‌ برای امکانِ آموزش به زبانِ مادری

۳) تقویتِ اداراتِ محلّی در ‌چارچوبِ “منشورِ اروپاییِ‌ اداراتِ محلیِ خودمختار” (european charter of local self-Government)

و در آخرین گام ، در صورتِ رسیدن به توافق با پ.ک.ک، نیروهای پ.ک.ک کاملا خلعِ سلاح می‌شوند.

روزِ دوشنبه، ۱۸ مارس، سلاح‌الدینِ دمیرتاش، رئیسِ حزبِ صلح و دموکراسی، آخرین پیغامِ اوجالان را اعلام کرد:

“ روند مذاکرات به خوبی‌ پیش می‌رود. ما هدف‌مان دموکراتیک کردن سراسرِ ترکیه است. سعی‌ ما برای این است و می‌خواهم ۲۱ مارس، در تظاهراتِ نوروز در این مورد پیغامی منتشر کنم. مساله‌ی اصلاحات را نیز به زودی، بدونِ وقت تلف‌ کردن، حل می‌کنم. امیدوارم که مجلس نیز برای عملی‌شدنِ عقب‌نشینی (منظور از عقب‌نشینی، منتقل کردنِ نیروی مسلحِ پ.ک.ک به بیرون از مرزهای ترکیه می‌باشد) و رسیدن به صلحِ دائمی، وظیفه‌ی تاریخی‌اَش را انجام دهد”.

اسنادِ ملاقاتی که اوجالان با سیاست‌مداران در ۲۳ فوریه داشت، نیز (بدونِ اختیارِ جنبش) در رسانه‌های ترکیه منتشر شده بود. در این ملاقات نکته‌‌ی جالب و جنجال برانگیزی وجود دارد: اوجالان که هواداران خود را برای عدمِ اخلال در روندِ “ صلح ” تهدید می‌کند، و نرمشِ قابلِ توجهی‌ در مقابلِ اسلام‌گرایان نشان می‌دهد، در مقابلِ این ادعا که عقب‌نشینی از قندیل به تضعیعفِ چریک‌ها منجر خواهد شد، می‌‌گوید: “ این ادعا را قبول ندارم، اتفاقا ما نیروهای خود را در مناطقی که به آن‌جا عقب‌نشینی می‌‌کنیم تقویت خواهیم کرد، سوریه و ایران را در نظر بگیرید… ” او مدّعی می‌شود که در سوریه ۵۰ هزار نیرو، در قندیل ۱۰ هزار نیرو و در ایران ۴۰ هزار نیرو تحتِ اختیار دارد.

وقتی‌ در ملاقات، به نقشه‌ی آ.ک.پ، حزبِ حاکمِ ترکیه برای تصویبِ یک قانونِ اساسیِ جدید و تغییرِ نظامِ حکومتیِ کشور (تبدیلِ نظامِ ریاست‌جمهوری و نخست‌وزیری به سیستمی حکومتی مانند آمریکا) اشاره  می‌شود، و درباره‌ی نگرانی از شکل‌گیریِ یک دولتِ توتالیتر مذهبی‌ در ترکیه از اوجالان سوال می‌شود، او تنها می‌گوید به پیش‌نهادِ تغییراتی که آ.ک.پ داده است می‌توان فکر کرد و ضمنا  بیان می‌کند که “ از ریاستِ آقای طیب دفاع خواهیم کرد ”. او می‌خواهد در این زمینه واردِ هم‌کاری با آ.ک.پ شود و معتقد است که اصلاحاتِ سیستمِ دولتی در ترکیه باید مثلِ نظامِ آمریکا بشود.  او هم‌چنین بر اهمیتِ این تغییر در ساختارِ سیاسیِ ترکیه تاکید می‌کند و معتقد است تحولی‌ اساسی‌تر و عمیق‌تر از انقلابِ مشروطه و جمهوریِ ترکیه خواهد بود و باید برایِ تحققِ آن تلاش کنند و در صورتِ موفقیت یک “جمهوریِ کامل “ شکل خواهد گرفت.

به طور کلی اوجالان باور دارد که “ اگر ترکیه کاملا دموکراتیک بشود، مساله‌ی کرد نیز حل خواهد شد “. در حالی‌ که تحتِ اقتدارِ اسلامِ سیاسی با نماینده‌گیِ آ.ک.پ، جنبش‌های مترقیِ سیاسیِ ترکیه از جمله دانش‌جویان، کارگران، زنان و چپ، تحتِ سرکوبِ شدیدی قرار دارند و “اسلامِ معتدلِ “ آ.ک.پ با سیاست‌های اقتصادیِ نئولیبرال، ترکیه را به ژاندارمِ آمریکا در ترکیه تبدیل کرده است.  در شرایطی که آ.ک.پ. کاملا بر ضدِّ منافعِ مردمِ زحمت‌کش و طبقه‌ی کارگرِ ترکیه و کردستان عمل می‌کند، اوجالان و جنبشِ کرد به آ.ک.پ و  “مدلِ آمریکا“ برای “حلِ مساله‌ی کرد و دموکراتیک کردنِ ترکیه “ چشمِ امید دوخته‌اند!  به نظر می‌رسد که  نگرشِ جنبشِ کرد در واقع با سیاست‌های آمریکا در موردِ خاورمیانه نیز هم‌سو است. هدفِ آمریکا برای “آوردنِ دموکراسی به خاورمیانه“، در ترکیه و احتمالا در سوریه و ایران نیز، به کمک جنبشِ کرد با رهبریِ اوجالان، دنبال خواهد شد.

در نتیجه، تحلیلِ درست و شجاعانه‌ی نگرشِ جنبشِ کرد (پ.ک.ک / پ.ج.ا.ک و دیگر شاخه‌های ک.ج.ک) و تعیینِ استراتژیِ آینده در مقابلِ این شرایط، وظیفه‌ی فوریِ کمونیست‌های سراسرِ خاورمیانه می‌باشد. هم‌بسته‌گی‌ بینِ مردمِ زحمت‌کشِ کردستان و دیگر مردمِ منطقه، تنها با آگاهی‌ در برابرِ سیاست‌های فریب‌دهنده‌ی بورژوازی (از جمله بورژوازیِ کرد) و امپریالیسم، می‌توان صورت بگیرد.

منابع:

 

  http://haber.gazetevatan.com/karayilandan-mektuba-cevap/۵۲۲۲۵۱/۱/gundem

  • پیغامِ اوجالان که از طرفِ سلاح‌الدین دمیرتاش در ۱۸ مارس اعلام شد:

http://www.hurriyet.com.tr/gundem/22842690.asp

۱ دیدگاه

  1. متن پیام نوروزی اوجالان رهبر حزب کارگران کردستان

    ترجمه به فارسی: NNS ROJ
    سلام بر خلقهای خاورمیانه و آسیای میانه که همه باهم و در اتفاقی عظیم این روزهای مقاومت و دوبارە زیستن مشترک را با هم جشن می گیرند.
    سلام بر همزیستی خلق کرد و خلق ترک که با خروشی عظیم و توام با روح دمکراسی و در فضایی آکنده از خوشبینی، همراه هم نوروز، این سرآغاز فصل نور را جشن می گیرند.
    سلام بر رهروان راه مقدس، آنان که آرمان دمکراتیک، آزادی و برابری را برگزیدەاند.
    سلام بر خلقی که در گهوارە زاگرس، در میان رودخانەهای دجله و فرات و در جغرافیای مزوپوتامیا و آناتولی در بنیان تمدن و بنیانگذاری روستا و شهر نقش مادری داشته است، که همانا خلق کرد، یکی ازکهن ترین خلقها است. تمدن هزاران سالە کردها در همسویی و همزیستی با جوامع مجاور خود بنیاد گذاشته شده و همراه با آنها در آشتی زیستەاند.
    رودهای دجله و فرات، برادران دو رود «ساکاریا» و «مریجی» هستند و کوههای «آگری» و «جودی» یاور کوهساران «کاچکار» و «ارجیه». «گووَند» و «دلیلو» نیز از تبار «هورون» و «زیبک» هستند.
    نیروهای فرادست خارجی همواره خواستەاند با دخالتهای خود و در راستای منافع برخی گروهها، صاحبان این تمدن کهن را به دشمن هم تبدیل کرده، رودروی یکدیگر قرار دهند. برای رسیدن به این هدف نیز در جهت استیلای قدرتهای «بیگانه با حقیقت» و «بیگانه با حقوق» ، از هیچ تلاشی فروگذاری نکرده اند .
    امپریالیسم غرب در دویست سال گذشته با اشغالگریها و مداخلاتش تلاش کردە تا مفهوم دولت ملت را در خاورمیانه توسعه دهد و برای رسیدن به این خواسته مرزهای مصنوعی را طرح ریزی کرد؛ در میان این مرزها نیز با برساختن حکومتهای استثمارگر و انکار کننده سودای تقابل خلقهای عرب، فارس، ترک و کرد با همدیگر را در سر پرورانده است.
    پایان مفهوم اشغالگر و انکارگر
    موضوعیت مفاهیم استثمارگری، اشغالگری، انکار و امحاء پایان پذیرفته است. خلقهای خاورمیانه و آسیای میانه هوشیارند و به دنبال حقیقت وجودی خویش هستند؛ می گویند دوران جنگ و درگیریهای و تعمیق تقابلات دیگر بس است.
    صدها هزار تن، میلیون ها نفر که قلبشان با آتش نوروز افروخته می شود و میدان ها را پر می کنند، خواهان همزیستی خلقها در کنار یکدیگرند. قیام من از همان ابتدا علیه وابستگی، جهل و نوکری بود و در چنین فضایی رشد یافتم. هدفم ایجاد آگاهی عصیان علیه انواع ستم و استثمار و انیز یجاد اراده ای نوین بود.
    امروز شاهدم که فریاد اعتراضم به سطوحی رسیده است. قیام ما جنگ علیه هیچ اتنیک، مذهب و گروهی نبوده و نیست، مبارزه ما با ظلم و بی عدالتی و توسعەنیافتگی و جهالت و هرگونه فشار و ستم بوده است. امروز ما در طلیعه هوشیاری در ترکیەای نوین، خاورمیانەای نوین و در رابطه با آیندەای نوین هستیم.
    فراخوان من خطاب به جوانانی است که با جان و دل به استقبال این پیام می آیند، پیام من خطاب به مادارانی است که در قلبشان جایی برای سخنان من گشوده اند. سخنانم برای رفقایی است که بدون دودلی آن را پذیرا می شوند؛ کسانی که با دقت به این این پیام گوش فرامی دهند.
    از امروز عصری نوین آغاز می شود
    از مرحله مبارزە مسلحانه درها بە روی مرحلە سیاست دمکراتیک گشوده می شود. مرحلەای جدید آغاز خواهد شد که سنگینی بار آن بر دوش مراکز سیاسی، اجتماعی و اقتصادی خواهد بود. مفاهیمی گسترش خواهد یافت. حقوق دمکراتیک، آزادی و برابری مبنا قرار می گیرد. ما دهها سال از عمر خود را در راه این خلق بخشیدیم. در این راه قربانیهای بزرگ و گرانبها تقدیم نمودیم. هیچ کدام از این فداکاریها و تلاشها بدون دلیل و علت نبوده است. کردها باردیگر هویت خود را بازیافتند.
    بگذارید از این پس سلاحها خاموش شوند، ما بە مرحلەای رسیدەایم که به تفکر و اندیشه و سیاست نیازمندیم. پارادایم مدرنیته که بر اساس سیاست امحا، انکار و انزوا بنا شده بود، نابود شده است. خونهای بر زمین ریخته خون ملتهای ترک، لاز، چرکس، کرد و تمام انسانهای این سرزمین بود.
    من در برابر میلیونها انسان که به من گوش فرادادەاند می گویم مرحلەای نوین آغاز می شود. نه سلاح بل سیاست درپیش گرفته خواهد شد. اکنون دیگر زمان آن است که نیروهای مسلح به خارج از مرزهای {ی ترکیه} عقب نشینی کنند.
    آنهایی که مرا باور دارند و دلهای خود را به روی من گشودەاند، حساسیت مقطع کنونی را درک می کنند و تا آخر نیز از آن حمایت خواهند کرد.
    نه پایان، که آغاز مبارزە سیاست دمکراتیک است
    این به معنی پایان کار نیست، بل سرآغازی نو است. دست برداشتن از مبارزه نیست، بلکه آغاز مبارزاتی دگرگونه است. بنیاد نهادن سرزمینهای تک اتنیکی و تک ملیتی که مدرنیتە سرمایه داری در خارج از چارچوبهای انسانی آن را دنبال می کند، همانا انکار نژاد و هویت ماست.
    مسئولیت گذار جوامع آناتولی و کردستان به شرایطی که در آن بر اساس تاریخ کردستان و آناتولی امکان تحقق عدالت و صلح فراهم شود، مسئولیتی همگانی است. من به مناسبت همین نوروز اعلام می کنم که همانند کردها، ترکمانها، ارمنیها، آشوریها و عربها و جوامع دیگر نیز پرتوهای آزادی و عدالت را به مثابه آزادی و عدالت خود بنگرند. بر اساس چنین حقوقی، سیاستهای اشغال، امحا و انکار جایگاهی نخواهد داشت.
    خلق محترم ترکیه:
    خلق ترک که امروزه در منطقە آناتولی کهن، در ترکیه، زندگی می کند، بداند که زندگی مشترک کردها و ترکها بر پیشینەای هزار ساله تحت لوای اسلام و بر اساس برادری و اتحاد استوار است. در واقع بر مبنای حقوق برادری، اشغالگری، انکار، امحا و زورگویی جایگاهی ندارد و اصولا هم نباید جایگاهی داشته باشد.
    سیاستهای صد ساله فشار و زورگویی و تصفیه کردن که بر مدرنیته سرمایه داری اتکا کرده است، نشان از تلاشهای الیتی قدرتمدار و تبعیضگر دارد، که تمامی تاریخ و حقوق برادری را انکار می کند.
    برای پایان بخشیدن به این زورگوییها، من خواهان آنم که دو نیروی اصلی و استراتژیک خاورمیانه دست در دست یکدیگر نهند و بر مبنای تاریخ و فرهنگ خود، مدرنیتەی دمکراتیک را پایەگذاری کنند.
    عصر حاضر، عصر تفارق، جنگ و تقابل نیست، عصر توافق، همکاری و همسویی است.
    خلقهای ترک و کرد در «چانکالای» با همدیگر نبرد آزادی را خلق کردند و در کنار هم شهید شدند.در سال ١٩٢٠ مجلس کبیر را مشترکا تاسیس کردند.
    بر مبنای واقعیتی که گذشته مشترکمان را در برابر ما قرار داده است، لازم است آینده مشترک خویش را با هم بنیان نهیم. همان اراده ای که مجلس کبیر ترکیه را بنیان نهاد، امروزه نیز می تواند مرحله جدید را طرحریزی کند.
    همه اقشار فرودست همچون زنان، اقلیتهای مذهبی، پیروان طریقتها و سایر جوامع و فرهنگ های دیگر، نمایندگان کارگران، جامعه و آنهایی که به خارج از سیستم راندە شدەاند را به این مهم فرامی خوانم که تنها گزینە مشارکت در بنیان نهادن مدرنیتە دمکراتیک است.
    خواسته خاورمیانه و آسیای میانه این است که بر اساس جوهر تاریخ خود، سیستمی به روز، دمکراتیک و مدرن را پایەگذاری کنند. به اندازە اهمیت نان و آب، به تحقیق و ریزبینی برای رسیدن به مدلی نیازمندیم که در آن همە مردم امکان زیستی آزاد و یکسان را داشته باشند. برای بنیاد نهادن چنین مدلی پیشگامان فرهنگی جغرافیای مزوپوتامیا و آناتولی نقشی کلیدی ایفا می کنند.
    همانگونه که در گذشتە نزدیک و در چارچوب میثاق ملی با همکاری ترک و کرد، مبارزات آزادیخواهانه در پیش گرفته شد، امروز نیز در ابعاد وسیعتر و ژرف تر باید میراثدار این همسویی بود.
    علیرغم کاستی ها و اشتباهات نود سال اخیر، همە خلقهای فرودست و تحت ستم و جوامعی که با فجایع مختلف روبەرو شدەاند بار دیگر فرهنگها و طبقات مختلف را در در آغوش می گیرند و تلاش خواهند کرد تا مدل نوینی بیافرینند. فراخوان من خطاب به آنهایی است که پیشتر گفتم، همە آنها با راهکارهای مبتنی بر عدالت، آزادی و دمکراتیزه کردن باید خود را سازماندهی کنند.
    بر خلاف میثاق ملی، کردها تقسیم شدند و امروز در عراق و سوریه با مشکلات جدی و جنگ روبرو هستند. خواهان آنم که کرد، ترکمن، آسوری و عرب تحت چتر کنفرانس «همکاری ملی و آشتی» بر سر واقعیتهای وجودی خود گفتگو کنند، آنها را درک کنند و تصمیم بگیرند.
    در تقابل با جنگ، همزیستی را بنیان نهیم و به جای سیاست واگرایی، اتحاد خلقها را پایەگذاری کنیم.
    آنهایی که توانایی خوانش روح عصر جدید را ندارند، به زبالەدان تاریخ سپرده خواهند شد. آنهایی که در قبال امواج خروشان آب مقاومت کنند به اعماق مرداب پرت خواهند شد.
    خلقهای منطقه شاهد تولد سحرگاهی جدید هستند. خلقهای خاورمیانه از جنگ و درگیری و جدایی و انفصال خسته شده اند. به همین خاطر خواستار آنند تا بر اساس ریشە و خواستگاه خود و بر مبنای همکاری و همسویی دست در دست یکدیگر نهند و با هم به پا خیزند.
    این نوروز برای همە ما مژدە است
    این حقیقت در داستان های موسی، عیسی و محمد به چشم می خورد که امروز با مژدەای جدید دوباره سر بر خواهیم آورد. انسانیت تلاش خواهد کرد تا آنچه را که از کف داده است ، دگر باره به دست آورد.
    ما تمام دستاوردهای تمدن معاصر را رد نمی کنیم. از جنبەهای روشنفکری، عدالتخواهی، آزادی خواهی و دمکراسی آن بهرەخواهیم برد. جوانب مثبت آن را با ارزشهای جهانی خویش ترکیب کنیم و از این دو سنتزی برای حیات به وجود آوریم.
    اساس مبارزات جدید اندیشه، تفکر، ایدولوژی و سیاست دمکراتیک است، کارزاری جدید در راه دمکراتیزه کردن آغاز شده است.
    سلام و درود بر همه آنهایی که به این مرحله جدید نیرو می بخشند، آنان که از راه حل دموکراتیک و صلح حمایت می کنند.
    سلام و درود بر آنان که برای همزیستی، عدالت و آزادی دموکراتیک خلقها پذیرای مسئولیت شده اند.
    زنده باد نوروز، زنده باد برادی خلقها
    عبدالله اوجالان
    زندان ایمرالی
    21 مارس 2013

    لایک

دیدگاه‌ها بسته شده‌اند.